Жаттықтырушы тұлғасының психологиялық ерекшеліктері - Жантикеев, С.К.; Жансерикова, Д.А.; Капбасова, Г.Б.; Молдабаева, Р.А. (Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің хабаршысы. Педагогика. Психология. Социология сериясы, 2022)
Мақалада жаттықтырушы мен спортшының өзара байланысты іс-әрекеттерінің психологиялық аспектілері, яғни жаттықтырушының жеке ерекшеліктері, мінез-құлқы мен педагогикалық іс-әрекеті, спортшының жағдайының спорттық нәтижеге әсері, спортшының психологиялық дайындығы психикалық процестердің ағымына, жеке тұлғасының күйіне, тұтастай алғанда спорттық іс-әрекет саласында нақты бәсекелестікке байланысты қажетті әрі мақсатты әсерді зерттеу мәселелерін нақтылау, жүйелеу принциптерін басшылыққа ала отырып, әлеуметтік психология саласындағы шетел және отандық ғалымдардың еңбектеріне жан-жақты теориялық шолу жасау барысында әдіснамалық тұрғыда негізделеді. Сонымен бірге, жаттықтырушының жеке тұлғасының психологиялық ерекшеліктерінің әсері, «жаттықтырушы – спортшы» жүйесіндегі дұрыс таңдалған тұлғааралық қарым-қатынас пен өзара әрекеттесу стилі, жаттықтырушы адамның оқушылардың қызығушылығын, назарын, еңбекқорлығын, ынтасын, күнделікті спорттағы шығармашылығын және максималды әлеуетті мүмкіндіктерін ашуға әсер ететін қабілеттері мен кәсіби құзыреттілігі қарастырылады. Алайда, спорттық жаттығулар процесінде командада тұлғаарлық жағымды қатынасты қалай қалыптастыруға болады, қақтығыстық жағдайдан қалай шығу керек, спортшылардың мотивациясының жетістікпен қалыптасуына әсер ететін жоғары нәтижелерге жетуге ұмтылдыратын әлеуметтік-психологиялық жағымды ахуалға қалай қол жеткізуге болады деген сұрақтарға жауап эмпирикалық зерттеуді ұйымдастыру барысында алынған мәліметтерге сандық және сапалық талдау негізінде анықталып, спорттық іс-әрекет саласында жетістікке жетуге бағытталған нақты практикалық ұсыныстар беріледі. Мақалада жаттықтырушы мен спортшының өзара байланысты іс-әрекеттерінің психологиялық аспектілері, яғни жаттықтырушының жеке ерекшеліктері, мінез-құлқы мен педагогикалық іс-әрекеті, спортшының жағдайының спорттық нәтижеге әсері, спортшының психологиялық дайындығы психикалық процестердің ағымына, жеке тұлғасының күйіне, тұтастай алғанда спорттық іс-әрекет саласында нақты бәсекелестікке байланысты қажетті әрі мақсатты әсерді зерттеу мәселелерін нақтылау, жүйелеу принциптерін басшылыққа ала отырып, әлеуметтік психология саласындағы шетел және отандық ғалымдардың еңбектеріне жан-жақты теориялық шолу жасау барысында әдіснамалық тұрғыда негізделеді. Сонымен бірге, жаттықтырушының жеке тұлғасының психологиялық ерекшеліктерінің әсері, «жаттықтырушы – спортшы» жүйесіндегі дұрыс таңдалған тұлғааралық қарым-қатынас пен өзара әрекеттесу стилі, жаттықтырушы адамның оқушылардың қызығушылығын, назарын, еңбекқорлығын, ынтасын, күнделікті спорттағы шығармашылығын және максималды әлеуетті мүмкіндіктерін ашуға әсер ететін қабілеттері мен кәсіби құзыреттілігі қарастырылады. Алайда, спорттық жаттығулар процесінде командада тұлғаарлық жағымды қатынасты қалай қалыптастыруға болады, қақтығыстық жағдайдан қалай шығу керек, спорт шылардың мотивациясының жетістікпен қалыптасуына әсер ететін жоғары нәтижелерге жетуге ұмтылдыратын әлеуметтік-психологиялық жағымды ахуалға қалай қол жеткізуге болады деген сұрақтарға жауап эмпирикалық зерттеуді ұйымдастыру барысында алынған мәліметтерге сандық және сапалық талдау негізінде анықталып, спорттық іс-әрекет саласында жетістікке жетуге бағытталған нақты практикалық ұсыныстар беріледі.