Даун синдромы бар балаларды тәрбиелеп отырған аналардың психологиялық сипаттамалары ретінде «просоциальды мінез-құлық» және «альтруизм» ұғымдары

Аңдатпа

Отбасындағы «ерекше» баламен әдеттегі өмір салтын жоғалтпай әлеуметтік белсенді болу проблемасы әрқашан өзекті болып қалады. Біздің елімізде Даун синдромы бар балалар саны жыл сайын артып келеді. Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің мәліметтері бойынша, Қазақстанда 3 жыл ішінде (2014-2016 жж.) 14 жасқа дейінгі 100 мың балаға шаққанда Даун синдромымен аурушаңдықтың 15% -ға өсуі байқалады. 2014 жылы сырқаттану деңгейі 14 жасқа дейінгі 100 мың балаға шаққанда 11,3%, 2015 жылы - 14 жасқа дейінгі 100 мың балаға шаққанда 11,1%, 2016 жылы - 14 жасқа дейінгі 100 мың балаға шаққанда 13,05%. Жалпы, Қазақстанда 2017 жылғы мәліметтер бойынша 0-ден 18 жасқа дейінгі Даун синдромымен диагноз қойылған науқастар саны 3863 адамды құрайды, олардың
707-сіне өмірінің алғашқы күндерінде диагноз қойылды. Көп жағдайда мүгедек балалардың ата-аналары мен отбасыларына қолдау көрсететін ұйымдардың ұйымдастырушылары мен қызметкерлері «ерекше» балалардың аналары болып табылады. Осыған орай, Қазақстанда Даун синдромы бар балаларды және олардың ата-аналарын қолдайтын 6 ұйым жұмыс істейді. Қорлар мен ұйымдар осындай проблемалары бар аналарға немесе бүкіл қоғамға риясыз көмек көрсетуге бағытталған просоциалды мінез-құлықты танымал етеді. Бұл теориялық мақалада біз Даун синдромы бар балаларды тәрбиелеп отырған аналардың әлеуметтілік, альтруизм және эмпатия туралы әртүрлі анықтамаларын қарастырамыз.